Niedziela, 15 Grudnia 2019 | Imieniny: Celiny, Ireneusza, Niny ch24 na komórkę
Strona głównaHistoria
Rozmiar tekstu: A A
Henryk Wieliczko

Chojnice oczami PUBP w 1956 roku (cz. 1)

PUBP mieścił się w budynku przy Kościuszki od marca do sierpnia 1945 r.

PUBP mieścił się w budynku przy Kościuszki od marca do sierpnia 1945 r.

Kiedy w Moskwie po śmierci Stalina w 1953 roku zwyciężali umiarkowani pragmatycy, czego ukoronowaniem był XX Zjazd Komitetu Centralnego Komunistycznej Partii Związku Radzieckiego, w Polsce rysował się podział w obozie komunistów. Po śmierci Bolesława Bieruta (zm. 12 marca 1956 r.) rozpoczęła się walka o schedę polityczną.

Łono PZPR podzieliło się na obozy tzw. Puławian i Natolińczyków. Pierwszych można określić, jak na tamten czas, mianem liberałów dążących do reform i zmian pozycji ideologicznych. Do grupy drugiej należeli ludzie „twardogłowi”, na czele z Rokosowskim.

Rok 1956 był niezwykle dynamiczny. Zmiany społeczno-polityczne wywołane sytuacją w ZSRR, walkami w łonie PZPR o władzę i stanem gospodarki, doprowadziły do zajść poznańskich. 28 czerwca stanęły zakłady Cegielskiego w Poznaniu i zaczął się protest społeczny. Władza odpowiedziała ogniem, padli ranni i zabici. Niedługo potem naród budził się na warszawskim Żeraniu, a walka polityczna w PZPR trwała w najlepsze. W październiku, w czasie kiedy Komitet Centralny partii komunistycznej był wizytowany przez Nikitę Chruszczowa, wojska radzieckie maszerowały już na Warszawę. W tej niespodziewanie ciężkiej atmosferze politycznej na czoło władz komunistycznych w Polsce wysunięty został Władysław Gomułka, który zadeklarował powrót do „leninowskich norm życia partyjnego”. Niedługo po wydarzeniach w Polsce nadeszła groza wybuchu III wojny światowej, którą mogła wywołać interwencja zbrojna na Węgrzech w listopadzie 1956 roku…

Reklama | Czytaj dalej »

Tak było w wielkim świecie, a co w tym czasie działo się w Chojnicach?

Niby nic poważnego, nic politycznego. Życie płynęło swoim biegiem. W 1955 roku przemianowano ulicę Bydgoską na ulicę 14 Lutego, aby uczcić dzień zwycięstwa wojsk radzieckich nad wojskami hitlerowskimi w Chojnicach. W 1957 roku powstał w Chojnicach oddział Zrzeszenia Kaszubskiego, a później Zrzeszenia Kaszubsko-Pomorskiego (istniejący do dziś). Warto też wspomnieć, że w 1956 roku postanowiono rozbudować Osiedle Bytowskie, a rok później (kalendarzowo) powstała Wytwórnia Konstrukcji Sprzętu Sportowego w Chojnicach. Tyle z kalendarium.

W tym samym czasie w chojnickim Powiatowym Urzędzie Bezpieczeństwa trwała wzmożona praca, której celem było przekazywanie jak największej ilości informacji o stanie społeczeństwa i stosunku do władzy ludowej, działalności szpiegów, byłych agentów niemieckich, podziemia niepodległościowego, band zbrojnych i Kościoła katolickiego do struktur komunistycznej władzy. Prawdopodobnie takie same prace trwały w setkach innych powiatów w związku z zaostrzającą się sytuacją polityczną. Przyjrzyjmy się temu jak pozyskiwano informacje w Chojnicach (wtedy 17-tysięcznym mieście) i na terenie powiatu w roku 1956, informacje tzw. wywiadowcze.

„Powiatowy Urząd Bezpieczeństwa Publicznego w Chojnicach posiada 41 informatorów, których rozmieszczenie przedstawia się następująco:

Miasto Chojnice – 12-stu informatorów, z tego infor. ps. „Gruby” pracuje w środowisku byłych policjantów granatowych i dwójkarzy [czyli polskiego wywiadu sprzed 1939 r.]. Pozostała część informatorów wykorzystywana jest w sprawach ewidencji operacyjnej, założonych na różne elementy, skupiające się na terenie Chojnic…”

„Czersk 4-ch informatorów, którzy wykorzystywani są do spraw ewidencji operacyjnej oraz do rozeznania i zabezpieczenia elementów drobnomieszczańskich”

„Brusy – 2-ch informatorów, którzy wykorzystywani są do rozeznania wrogiej działalności środowisk klerykalnych”

„Pozostała agentura rozmieszczona jest pojedynczo w poszczególnych gromadach i wsiach…”

„znajdujący się w miejscowości Orlik pow. Chojnice zakon sióstr SS Franciszkanek od pokuty i miłości chrześcijańskiej nie jest dotychczas rozeznany z powodu braku agentury posiadającej bezpośrednie dotarcie”

PUBP Chojnice prowadził w tym czasie 11 spraw ewidencyjno-rozpoznawczych. W ich wyniku rozpracowywano byłych współpracowników polskiego wywiadu w Chojnicach, kierownictwo organizacji sanacyjnych, funkcjonariuszy przedwojennej Straży Granicznej, środowiska endeckie, placówkę kontrwywiadu niemieckiego Gestapo z okresu wojny, aktyw byłych partii niemieckich, aktyw polskich organizacji podziemnych, działaczy mikołajczykowskiego PSL-u, aktyw organizacji „Caritas”, działaczy zgromadzenia Jehowy, przywódców organizacji młodzieżowych, kler wrogo ustosunkowany do PRL-u.

Praca PUBP-u w Chojnicach przynosiła spore efekty „za okres od 1945 do chwili obecnej tj. do października 1956 r. tut. Urząd dokonał aresztowań 495 osób za przestępstwa popełnione w tym czasie”

Jednym z większych sukcesów było, według Urzędu Bezpieczeństwa, rozbicie na terenie powiatu domniemanej siatki szpiegowskiej agenta francusko-niemieckiego. W stan oskarżenia postawiono 11 osób z terenu powiatu chojnickiego. Głównym oskarżonym i wskazanym na szefa siatki był Józef Kiżewski, bez adresu zamieszkania i skazany na dożywocie.

W Moskwie zmiany, w Warszawie Moskwa, a w Chojnicach władza trzymała lud krótko…

Zauważyłeś błąd w artykule? Napisz nam o tym

Podobne tematy:

Artykuł pochodzi z portalu www.chojnice24.pl

11 komentarzy

~bombowic
jak działał0 UB i MO to było można spokojnie chodzić nocą po ulicy czy parku. Nie byo tyle chamstwa, oszczerst, kościół robił to co do niego nalezało, nie zajmował się polityką. Jak komu niepodobało się w kraju a chciał zachodu to słusznie dostał.
25 Czerwca 2011, godzina 16:20
~Brzęczyszczykiewicz
Nie żartuj, jaki kraj chciałby tych nierobów?
22 Czerwca 2011, godzina 16:54
~Ciekawy
Mądrale z SAH szorują gary w Irlandii, że jeszcze nie zabrali głosu ? Taki temat rzeka to woda na ich młyn.
20 Czerwca 2011, godzina 21:54
~BRUSZANIN
Za co mam siedzieć ? Przejrzałem cały KK i nic nie można mi przykleić !
20 Czerwca 2011, godzina 21:51
~do Beaty (i Bruszanina w jednym)
Gdyby tak było, to już byś siedział(a). Trochę umiaru i właściwych proporcji.
20 Czerwca 2011, godzina 19:14
~BEATA
Polska od 1990 roku do chwili obecnej to PAŃSTWO POLICYJNE !
20 Czerwca 2011, godzina 16:50
~BRUSZANIN
W tamtych latach było tylko UB i MO !!! Może ktoś zada sobie tyle trudu i wymieni wszystkie służby które zostały utworzone przez solidaruchów w "demokratycznej" Polsce !!!
20 Czerwca 2011, godzina 16:17
~gostek
Proponuję poprawić nazwisko na Rokossowski.
20 Czerwca 2011, godzina 14:13
~UB
Pamietam dobrze,jak tam w latach 50 tam pracowalem, ze takich nowoczesnych latarni przed naszym budynkiem nie bylo.Jakis agent amerykancki przerobil fotografie.Ale mamy zrodla operacyjne w chojnice24 i przy pomocy perswazji hihihihi,prawde sie z redaktorow wydobedzie !
19 Czerwca 2011, godzina 22:18
~KGB
...a kolega nie wie, że już w 56 inwigilacja polskiego społeczeństwa poszła na beszczela, i właśnie w tym samym miejscu zainstalowano pierwsze prototypy kubańskich kamer przemysłowych oraz pancerne szyby osadzone w super wytrzymałe ramy plastikowe? więcej dystansu... pzdr
19 Czerwca 2011, godzina 15:01
~IPN
Zdjęcie trochę kiepsko przerobione, na banku kamera plastikowe okna po co było się tak bawić?
19 Czerwca 2011, godzina 13:39

Publikowane komentarze są prywatnymi opiniami użytkowników portalu. Ch24.pl nie ponosi odpowiedzialności za treść opinii.

Dodaj komentarz

Komentarze publikowane są dopiero po sprawdzeniu przez moderatora!

Zaloguj się lub dodaj komentarz jako gość

Zalogowani użytkownicy mogą otrzymywać powiadomienia o nowych komentarzach. Zaloguj się

Zaloguj się

Kursy walut

Aktualne kursy w kantorze PROMES
Kupno Sprzedaż Kupno Sprzedaż
USD USD 380.00 392.00 DKKDKK 56.10 57.60
EUREUR 420.00 432.00 RUBRUB 5.70 6.90
CHFCHF 382.00 397.00 NOKNOK 41.50 43.00
GBPGBP 504.00 517.00 SEKSEK 39.90 41.40
Aktualizacja: 2019-12-15 18:49
Kursy walut dostarcza Kantor Promes.
Kursy dla transakcji powyżej 3000 PLN
Kupno Sprzedaż Kupno Sprzedaż
USD USD 385.00 390.00 DKKDKK 56.60 57.30
EUREUR 425.00 429.00 RUBRUB 5.80 6.50
CHFCHF 387.00 393.00 NOKNOK 41.90 42.70
GBPGBP 508.00 514.00 SEKSEK 40.40 41.10
Aktualizacja: 2019-12-15 18:49
Kursy walut dostarcza Kantor Promes.

Sondaże Ch24 archiwum »

Swoje mieszkanie/dom ogrzewasz za pomocą:







Ceny paliw2019-12-13

E95 E98 ON LPG
BP - - - -
Circle K 4.76 zł - 4.96 zł 2.37 zł
Lotos Optima 4.78 zł - 4.99 zł 2.39 zł
MZK 4.79 zł 5.04 zł 4.97 zł 2.37 zł
Orlen 4.79 zł 5.14 zł 4.99 zł 2.39 zł
PKS - - - -

Drogi Użytkowniku,

przedstawiamy podstawowe informacje dotyczące przetwarzania danych osobowych podczas korzystania z naszego portalu. Zamykając ten komunikat (poprzez kliknięcie "X", przysiku "Przejdź do serwisu") zgadzasz się na opisane niżej działania.

Wykorzystanie danych

Masz pełne prawo zgłosić podmiotowi przetwarzającemu Twoje dane osobowe żądanie dostępu do tych informacji, ich poprawienia, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania.

Zakres i cele przetwarzania Twoich danych oraz szczegółowe informacje o Twoich prawach opisane zostały w Polityce prywatności oraz Regulaminie portalu, z którymi możesz zaponać się w każdej chwili.

Pliki cookies

Stosujemy pliki cookies i inne podobne technologie w celu:

Zakres wykorzystania plików cookies możesz określić w ustawieniach Twojej przeglądarki. Nie wprowdzając zmian zgadzasz się na zapisywanie plików cookies w pamięci Twojego urządzenia.

Szczegółowe informacje nt. sposobu wykorzystania plików cookies znajdziesz w Regulaminie portalu.

Przejdź do serwisu Zamknij